Jarmuż – mało znane, super zdrowe warzywo

Jarmuż – zapomniany król polskich warzyw wraca do łask

Jarmuż (kale) to jedna z najstarszych odmian kapusty, która swoimi korzeniami sięga dzikich roślin europejskich. Choć w ostatnich dekadach zrobił oszałamiającą karierę w USA, warto pamiętać, że to warzywo rdzennie nasze, doskonale przystosowane do polskiego klimatu. W Japonii sok z jarmużu, znany jako aojiru, jest jednym z najpopularniejszych suplementów diety, a w Europie Zachodniej stanowi bazę wielu tradycyjnych dań.

Dlaczego jarmuż to „superfood”?

Jarmuż jest uważany za jedno z najbardziej odżywczych warzyw na świecie. Jego liście to skoncentrowane źródło substancji o działaniu przeciwzapalnym i antyoksydacyjnym.

Bogactwo witamin i minerałów:

witamina K i C – jedna porcja dostarcza więcej witaminy C niż cytrusy i ogromną dawkę witaminy K, kluczowej dla zdrowych kości;
potężne antyoksydanty – zawiera karotenoidy (betakaroten, luteinę, zeaksantynę), które chronią wzrok i opóźniają procesy starzenia;
wapń i żelazo – to doskonałe źródło wapnia (aż 210 mg na 100 g!) oraz magnezu i fosforu – idealne dla osób na diecie roślinnej;
kwas foliowy – niezbędny dla układu nerwowego i prawidłowego rozwoju komórek.

Moc sulforafanu i chlorofilu

Jarmuż, podobnie jak brokuły, zawiera sulforafan – związek o udowodnionym działaniu przeciwnowotworowym i antybakteryjnym (pomaga m.in. w walce z bakterią Helicobacter pylori). Obecny w nim chlorofil wspomaga procesy detoksykacji organizmu i „uzupełnia” naszą krew – jego struktura molekularna jest niemal identyczna jak ludzkiej hemoglobiny (różni się tylko jednym atomem w centrum cząsteczki).

Jarmuż w kuchni – jak go polubić?

To warzywo niskokaloryczne (tylko 29 kcal na 100 g), lekkostrawne i zasadotwórcze, dlatego jest polecane zarówno dzieciom, jak i seniorom.

Jak go przyrządzać?

pamiętaj o nerwach: przed jedzeniem zawsze wycinaj twarde, włókniste łodygi (używamy tylko miękkich, karbowanych liści);
na surowo: świetny w sałatkach z dodatkiem oliwy (tłuszcz ułatwia wchłanianie witamin A, D, E i K);
chipsy z jarmużu: upieczone liście z odrobiną soli i oliwy to najzdrowsza alternatywa dla tradycyjnych przekąsek;
koktajle: wystarczy garść liści dodana do smoothie z jabłkiem i bananem, by stworzyć witaminową bombę.

Gdzie kupić i jak wybierać?

Dobra wiadomość: czasy, gdy jarmuż był rarytasem, już minęły! Dziś bez problemu znajdziesz go w większości marketów, dyskontów i na lokalnych targowiskach.

Wybieraj mądrze: liście powinny być twarde, jędrne i intensywnie wybarwione (zielone lub fioletowe). Unikaj tych z żółtymi przebarwieniami.
Własna uprawa: jarmuż jest niezwykle odporny na mróz (staje się wręcz smaczniejszy po pierwszych przymrozkach!), więc jeśli masz ogródek, warto go posadzić – jest mało wymagający i bardzo dekoracyjny.